Triest
Triest leży nad Adriatykiem, w północno-wschodnich Włoszech, tuż przy granicy ze Słowenią. Miasto rozciąga się między zatoką a zboczami płaskowyżu Kras. W jego zabudowie i kuchni spotykają się wpływy włoskie, słowiańskie oraz austriackie. Nadmorskie położenie łączy się tu z architekturą przywodzącą na myśl Europę Środkową. Spacer prowadzi od szerokich placów i reprezentacyjnych gmachów do wąskich uliczek starego miasta, a dalej na wzgórza ponad portem.
Dobrym początkiem zwiedzania jest Piazza Unità d’Italia, plac otwarty na morze i otoczony dziewiętnastowiecznymi budynkami. Warto zatrzymać się tutaj, by przyjrzeć się fasadom, a potem przejść w stronę nabrzeża. Plac leży pomiędzy dawną średniowieczną częścią miasta a szerokimi ulicami Borgo Teresiano. Te dwa sąsiadujące obszary pokazują odmienne etapy rozwoju Triestu. Do spaceru po centrum można dołączyć Canal Grande, kanał wcinający się w miejską zabudowę.
W Città Vecchia warto odejść od głównych przejść i zajrzeć w kręte uliczki ze średniowiecznymi domami. Na Piazzetta Barbacan zachowała się rzymska brama Arco di Riccardo, pozostałość dawnych murów. Kolejnym śladem antycznego miasta jest teatr u stóp wzgórza San Giusto. Jego kamienna konstrukcja wykorzystuje naturalną pochyłość terenu i jest zwrócona ku morzu. Zestawienie tych pozostałości z późniejszą zabudową pozwala dostrzec, jak wiele warstw historii mieści się w niewielkim fragmencie centrum.
Na wzgórzu San Giusto znajduje się katedra poświęcona patronowi miasta, świętemu Justusowi. W jej wnętrzu uwagę zwracają bizantyjskie mozaiki. Inny charakter ma serbska cerkiew świętego Spirydona, wzniesiona w 1869 roku. Zbudowano ją na planie krzyża greckiego, z pięcioma kopułami. Wśród świątyń Triestu jest także synagoga z 1912 roku. Obiekty te przypominają o różnych wspólnotach religijnych, które współtworzyły portowe miasto; warto uwzględnić je obok zabytków świeckich.
Związki Triestu z Habsburgami sięgają 1382 roku. Ważnym momentem dla rozwoju miasta było nadanie mu przez cesarza Karola VI statusu wolnego portu w 1719 roku. Handel przyniósł rozbudowę i wzrost znaczenia, a w XIX wieku Triest stał się najważniejszym portem monarchii. Połączenie kolejowe z 1857 roku dodatkowo umocniło jego rolę gospodarczą. Austriacka przeszłość pozostawiła ślady w architekturze, ale także w miejscowych zwyczajach kulinarnych.
Na osobną wycieczkę można przeznaczyć Miramare, nadmorski zamek oddalony od Triestu o około osiem kilometrów. Powstał w latach 1856–1860 na zamówienie arcyksięcia Maksymiliana, według projektu Carla Junkera. Rezydencję otaczają ogrody z drzewami dobieranymi na polecenie właściciela, stawami i niewielkim budynkiem Castelletto. Pobyt nad zatoką warto połączyć ze spacerem po Barcoli. Ta nadmorska część Triestu ma promenadę oraz sosnowy zagajnik przy wodzie, sprzyjające odpoczynkowi po zwiedzaniu centrum.
Tradycyjna kuchnia Triestu dobrze pokazuje spotkanie smaków znad Adriatyku i z Europy Środkowej. Wśród miejscowych dań są minestra de bisi spacai, czyli potrawa z grochu, oraz szpinakowe rolady rotolo di spinaci in straza. Sardoni impanai to panierowane sardele, a frito misto oznacza smażone ryby. Obok nich pojawiają się gulasz i wiedeńskie kiełbaski. Na słodkie zakończenie posiłku można wybrać presnitz lub kugelhupf. Lokalną specjalnością kawową jest capo in bicchiere, niewielkie cappuccino podawane w szklance.
Lata w Trieście są gorące, a zimy chłodne. Opady występują przez cały rok, dlatego nie warto zakładać, że letni wyjazd oznacza pewną suszę. Szczególną cechą pogody jest bora: suchy, zwykle chłodny wiatr z kierunków północnych i północno-wschodnich, który potrafi utrzymywać się przez kilka dni. Przy planowaniu spacerów nad morzem przyda się osłona przed wiatrem. Odsłonięte nabrzeża najlepiej zostawić na spokojniejszą pogodę, a wietrzny dzień wykorzystać na oglądanie wnętrz.
Ambasada RP we Włoszech
– adres: Via P.P. Rubens 20, 00197 Roma
– telefon : +39 06 36 204 200
– faks : +39 06 321 78 95
– e-mail : ambaroma@msz.gov.pl
Zdjęcie: Nick Savchenko from Kiev, Ukraine, CC BY-SA 2.0 (creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0/), Wikimedia Commons, commons.wikimedia.org/wiki/File:Trieste_(28766391880).jpg
