Rzym
Rzym leży nad Tybrem, w środkowej części Włoch, w regionie Lacjum. Między antycznymi ruinami stoją tu kościoły, pałace i kamienice, a spacer przez centrum prowadzi przez kilka epok naraz. Włoska stolica ma monumentalne place, lecz jej charakter tworzą także mniejsze uliczki, schody i podwórza. Na zwiedzanie dobrze przeznaczyć kilka dni, zostawiając czas na muzea oraz odpoczynek w parkach.
Początki miasta wiążą się z osadami na wzgórzach nad rzeką. Tradycja przypisuje jego założenie Romulusowi, ale opowieść o nim należy do legend. Rzym był kolejno siedzibą królów, ośrodkiem republiki i stolicą cesarstwa. Po upadku zachodniej części imperium coraz większą rolę odgrywali papieże. Ich zamówieniom miasto zawdzięcza wiele renesansowych i barokowych budowli. Później zostało stolicą zjednoczonych Włoch.
Najbardziej rozpoznawalną pamiątką starożytności jest Koloseum. Oglądając kolejne kondygnacje arkad, można docenić skalę rzymskiej architektury. Niedaleko rozciąga się Forum Romanum, gdzie pozostałości świątyń i budowli publicznych przypominają o życiu politycznym oraz religijnym dawnego miasta. Tę część spaceru dobrze połączyć z Palatynem. Zamiast szybko przechodzić między ruinami, lepiej zatrzymać się przy kilku obiektach i przyjrzeć ich wzajemnemu położeniu.
Wśród zabytków centrum wyróżnia się również Panteon. Jego portyk z kolumnami i potężna kopuła pokazują inne oblicze antycznej architektury niż otwarte przestrzenie Forum. Dalej można skierować się na Piazza Navona, gdzie uwagę przyciągają fontanny i rzeźbiarskie dekoracje. To dobre miejsce, by porównać oszczędniejsze formy starożytności z rozmachem baroku. Podczas spaceru przydaje się spojrzenie ponad witryny sklepów, na fasady i gzymsy.
Fontanna di Trevi zajmuje znaczną część niewielkiego placu. Woda, skały i figury tworzą tu wspólną kompozycję, którą najlepiej oglądać także z boków. Kolejnym charakterystycznym punktem są Schody Hiszpańskie oraz stojący nad nimi kościół Trinità dei Monti. Kto woli zieleń, może wybrać ogrody na wzgórzu Pincio albo park Villa Borghese. Zacienione alejki pozwalają odpocząć od kamiennych placów.
Osobną część pobytu można przeznaczyć na Watykan, niezależne państwo otoczone przez Rzym. Plac i bazylika św. Piotra oraz Muzea Watykańskie wymagają czasu, szczególnie przy zainteresowaniu sztuką. W samym Rzymie można też odwiedzić Muzea Kapitolińskie. Lepiej wybrać zbiory zgodne z własnymi zainteresowaniami niż próbować obejrzeć wszystkie galerie podczas jednego pobytu. Sztuka jest tutaj obecna także w kościołach i na placach.
Rzymska kuchnia opiera się między innymi na makaronach, owczym serze, warzywach i mięsie. Cacio e pepe łączy makaron z pecorino romano oraz czarnym pieprzem. Do miejscowych klasyków należy też carbonara. Saltimbocca alla romana to cielęcina z szynką i szałwią, a coda alla vaccinara jest potrawą z duszonego ogona wołowego. Ten drugi przepis przypomina o tradycjach rzeźników związanych z dzielnicą Testaccio.
W jadłospisach pojawiają się również karczochy. Carciofi alla romana to wersja duszona, natomiast smażone carciofi alla giudia wywodzą się z kuchni rzymskich Żydów. Te potrawy pokazują, jak różne społeczności współtworzyły miejscowe smaki. Przerwa na posiłek może być częścią spokojnego spaceru po Zatybrzu, czyli Trastevere, po drugiej stronie rzeki względem znacznej części antycznych zabytków.
Klimat Rzymu jest śródziemnomorski: lato bywa gorące i suche, a zima łagodna oraz bardziej wilgotna. W ciepłych miesiącach dłuższe spacery najlepiej planować rano, zostawiając środek dnia na muzeum lub odpoczynek w cieniu. Wiosna i jesień sprzyjają zwiedzaniu pieszo, choć trzeba liczyć się z deszczem. Wygodne buty przydają się zarówno na brukowanych ulicach, jak i przy podejściach na wzgórza.
Ambasada RP we Włoszech
– adres: Via P.P. Rubens 20, 00197 Roma
– telefon : +39 06 36 204 200
– faks : +39 06 321 78 95
– e-mail : ambaroma@msz.gov.pl
Zdjęcie: Bert Kaufmann from Roermond, Netherlands, CC BY-SA 2.0 (creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0/), Wikimedia Commons, commons.wikimedia.org/wiki/File:Rome_Skyline_(8012016319).jpg
