Bolonia
Bolonia leży w północnych Włoszech, na skraju Niziny Padańskiej, u stóp Apeninów. Jest stolicą Emilii-Romanii, a jej krajobraz tworzą ceglane wieże, dachy w odcieniach czerwieni i długie ciągi podcieni. W centrum łatwo połączyć oglądanie zabytków ze zwyczajnym spacerem: przechodzić od placu do placu, zaglądać pod arkady i zatrzymywać się przy fasadach kościołów. Na ulicach zaznacza się też obecność studentów, od wieków związanych z życiem miasta.
Historia Bolonii zaczęła się znacznie wcześniej niż dzieje jej uniwersytetu. Etruskowie nazywali swoją osadę Felsina, a późniejsza rzymska Bononia dała początek dzisiejszej nazwie. W średniowieczu miasto rozwijało się jako ośrodek handlu, rzemiosła i nauki. Rozwojowi handlu służyła sieć kanałów, którymi do miasta docierały łodzie z towarami, łącząc Bolonię z dalszymi szlakami transportowymi. Początki miejscowego uniwersytetu tradycyjnie datuje się na 1088 rok. Szczególne znaczenie miały tu studia prawnicze, przyciągające uczniów z różnych stron Europy. Z akademicką tradycją wiąże się przydomek la dotta, czyli uczona.
Spacer po historycznym centrum można zacząć na Piazza Maggiore. Nad placem góruje bazylika San Petronio, której niedokończona fasada łączy kamienną okładzinę dolnej części z odsłoniętą cegłą powyżej. Rozległe wnętrze pozwala odczuć skalę tej gotyckiej budowli. Tuż obok znajduje się plac z fontanną Neptuna. W tej części Bolonii warto zwolnić i przyjrzeć się różnicom między surowymi murami kościoła a reprezentacyjną zabudową otaczającą place.
Niedaleko stoją Asinelli i Garisenda, dwie średniowieczne wieże należące do najbardziej rozpoznawalnych budowli miasta. Ich nierówne wysokości i odchylenie od pionu wyróżniają je wśród dachów. Są pozostałością czasów, gdy podobnych konstrukcji było w Bolonii znacznie więcej. Dalszy spacer może prowadzić do Santo Stefano, zespołu dawnych budowli sakralnych. Zamiast oglądać wyłącznie pojedyncze fasady, dobrze zwrócić tutaj uwagę na układ połączonych ze sobą przestrzeni i dziedzińców.
Z uniwersytecką przeszłością łączy się Archiginnasio, dawna siedziba uczelni. Znajduje się w nim historyczny teatr anatomiczny, przypominający o nauczaniu medycyny. Inny charakter ma droga ku sanktuarium Madonna di San Luca, stojącemu na wzgórzu ponad miastem. Prowadzący od Porta Saragozza portyk ciągnie się przez niemal cztery kilometry. To propozycja dłuższego marszu, podczas którego można zobaczyć, jak charakterystyczne bolońskie arkady wychodzą poza ciasną zabudowę centrum i towarzyszą podejściu na wzgórze.
Przydomek la grassa, tłusta, odnosi się do miejscowej kuchni. Dużą rolę odgrywają w niej mięso, sery i makaron jajeczny. Do tradycyjnych dań należą tagliatelle z ragù, czyli mięsnym sosem, oraz tortellini podawane w bulionie. Warto spróbować także lasagne i mortadeli, mocno związanej z Bolonią. Szerokie wstążki tagliatelle są tutaj typowym towarzystwem ragù. Taki posiłek dobrze pokazuje sycący charakter kuchni regionu, której podstawą są produkty okolicznej równiny.
Na słodko można wybrać torta di riso, ciasto ryżowe z migdałami. Część wypieków wiąże się z kalendarzem świąt: smażone sfrappole posypuje się cukrem pudrem i przygotowuje na karnawał, a korzenne certosino kojarzy się z Bożym Narodzeniem. Kulinarna Bolonia to zatem również desery, które różnią się smakiem i porą podawania.
Tutejszy klimat ma wyraźne pory roku. Lata bywają gorące, zimy są chłodne, a czasem przynoszą śnieg. Wiosną i jesienią trzeba liczyć się z deszczem, choć łagodniejsze temperatury sprzyjają dłuższym spacerom. Podcienia dają osłonę przed opadami i słońcem, ale podczas podejścia do San Luca nadal przydają się woda oraz wygodne obuwie. Latem oglądanie placów i marsz na wzgórza najlepiej planować na mniej upalne godziny.
Ambasada RP we Włoszech
– adres: Via P.P. Rubens 20, 00197 Roma
– telefon : +39 06 36 204 200
– faks : +39 06 321 78 95
– e-mail : ambaroma@msz.gov.pl
Zdjęcie: Gianlucab1964, CC BY-SA 4.0 (creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/), Wikimedia Commons, commons.wikimedia.org/wiki/File:Bo-2torri_(1).jpg
